zuidwest- en zuidoostgevel ca. 1925 zuidwest- en zuidoostgevel 2005
Tachtig jaar na dato is een bezoek aan het Rietveld Schröderhuis nog steeds een bijzondere ervaring. In 1924 is het huis door Gerrit Rietveld gebouwd voor Truus Schröder. Als opdrachtgeefster heeft zij grote invloed op het resultaat gehad. Dit huis is het enige gebouw dat ooit volgens de architectonische principes van De Stijl is gerealiseerd. Kenmerkend zijn de typische Stijlkleuren rood, blauw en geel, gecombineerd met wit, grijs en zwart, maar ook de relatie tussen interieur en exterieur en de eenheid tussen de losse meubels en de vaste delen van de inrichting.
De mens moet actief in het leven staan volgens Rietveld en Schröder. Ook wonen is een bewuste daad. De inrichting van het huis weerspiegelt deze overtuiging. Voor elke activiteit moet de bewoner een handeling verrichten: de badkamer creëren door het openvouwen van een wand, de slaaphoeken afschermen door wanden te verschuiven, privacy bereiken door luiken voor de ramen te plaatsen. Het huis is letterlijk een machine om in te wonen.
Het huis werd na het overlijden van Truus Schröder in 1985 eigendom van de Stichting Rietveld Schröderhuis. Die gaf het pand na restauratie in beheer aan het Centraal Museum. Sinds 1987 is het huis opengesteld voor het publiek. De UNESCO plaatste het huis eind 2000 op de Werelderfgoedlijst als ‘een belangrijk en uniek icoon in de westerse architectuurgeschiedenis en een meesterwerk van menselijk scheppend vermogen’. In het oeuvre van Rietveld vervult het Schröderhuis een sleutelrol. Veel mensen willen het zien, maar niet iedereen is in de gelegenheid naar Utrecht te komen. Bovendien is de bezoekerscapaciteit relatief laag. Daarom heeft de beheerder, het Centraal Museum in Utrecht het huis digitaal toegankelijk gemaakt.
Gerrit Thomas Rietveld (Utrecht 1888-1964)
Gerrit Thomas Rietveld ca. 19?? Truus Schröder-Schräder ca. 19??
Gerrit Thomas Rietveld woonde en werkte zijn hele leven in Utrecht, evenals veel van zijn opdrachtgevers. In 1919 werden zijn ontwerpen voor het eerst gepubliceerd in het tijdschrift ‘De Stijl’. Theo van Doesburg was de drijvende kracht achter de Stijlbeweging, waaraan ook Piet Mondriaan en J.J.P. Oud hun bijdrage leverden. De Stijl groeide uit tot een van de belangrijkste avant-garde stromingen in de 20ste eeuw. Na de bouw van het Schröderhuis sloot Rietveld zich aan bij Het Nieuwe Bouwen en wordt zijn stijl zakelijker. Rietveld bouwde in Utrecht 934 woningen in een periode van veertig jaar, waaronder de Garagewoning aan de Waldeck-Pyrmontkade, een van de vroegste prefab betonconstructies. De Rietveldcollectie van het Centraal Museum en de Utrechtse bouwprojecten van Rietveld zijn tegenwoordig het reisdoel van talloze kunst- en architectuurliefhebbers uit de hele wereld.
Download hier de CKV-wijzer Rietveld Schröderhuis voor voortgezet onderwijs